Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang
Chủ Đề 265: Quán Chiếu Chính Là Tư Duy. Tuy Nhiên, Sự Tư Duy Này Cần Phải Lìa Xa Hết Thảy Vọng Tưởng Tạp Niệm, Lắng Lòng Sạch Niệm, Một Lòng Chuyên Chú. Không Ở Trên Văn Tự Mà Sanh Tri Giải, Ấy Là “Bất Thủ Pháp” (Không Chấp Vào Pháp). Lại Đem Toàn Bộ Tinh Thần Chú Tâm Vào Kinh Văn, Ấy Là “Bất Thủ Phi Pháp” (Không Chấp Vào Phi Pháp). Đây Chính Là Tu Định
Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không
Thời gian: Tháng 05 năm 1995
Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore
Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 019)
Chuyển ngữ: Tịch Minh
— ❖ —
【Quán chiếu chính là tư duy. Tuy nhiên, sự tư duy này cần phải lìa xa hết thảy vọng tưởng tạp niệm, lắng lòng sạch niệm, một lòng chuyên chú. Không ở trên văn tự mà sanh tri giải, ấy là “bất thủ pháp” (không chấp vào pháp). Lại đem toàn bộ tinh thần chú tâm vào kinh văn, ấy là “bất thủ phi pháp” (không chấp vào phi pháp). Đây chính là tu Định.】
Đoạn này giảng càng rõ ràng hơn rồi. Đọc kinh là tu Định, trong Định có Giới, có Huệ, Tam học [Giới - Định - Huệ] hoàn thành cùng một lúc, đây gọi là biết đọc kinh.
Người không biết đọc kinh, đặc biệt là người mới học giảng kinh, họ thường suy nghĩ xem trong kinh có ý nghĩa gì, câu này phải giảng thế nào? Nghĩ tới nghĩ lui đều nghĩ sai, giảng sai cả rồi. Nguyên nhân là gì? Là do bạn dùng tâm vọng tưởng, dùng vọng niệm để giải thích kinh Phật, đem kinh giải sai hoàn toàn, điều này là không được. Cho nên, giảng kinh là một việc rất khó.
Người sơ học giảng kinh chưa có công phu Định, trí huệ chưa khai, vậy phải làm sao? Người xưa giảng kinh không giống với chúng ta, cho nên Cổ đức rất cao minh, rất như pháp. Người xưa giảng kinh, là sau khi đã đắc Định, sau khi đã khai trí huệ rồi mới ra giảng. Không giống như hiện nay, hiện nay phiền não trùng trùng mà đã lên bục giảng kinh, cho nên giảng khiến mọi người làm sao mà không sanh phiền não cho được? Họ sanh phiền não là đương nhiên, đạo lý là ở chỗ này. Tiêu chuẩn của người xưa rất cao, người xưa không tự đề cao mình. Phải thật sự chính mình có thọ dụng, có tâm đắc, mới đem ra báo cáo cùng mọi người, ai nấy đều rất khiêm hư. Không có chuyện tham danh như bây giờ, chuyện ham lợi lại càng không có, danh vọng lợi dưỡng người ta thật sự không màng đến.
Hiện nay người giảng kinh ít rồi, mà không giảng thì không được. Thầy Lý [Lão cư sĩ Lý Bỉnh Nam] dạy cho những người phiền não chưa đoạn, tâm chưa thanh tịnh như chúng tôi một phương pháp. Thứ nhất, Thầy yêu cầu chúng tôi phải dùng tâm chân thành, tâm cung kính. Thứ hai, Thầy yêu cầu chúng tôi giảng theo chú giải của người xưa, không được xen tạp ý riêng của mình. Chú giải của người xưa là văn ngôn, là văn viết, chúng ta đem chú giải của Ngài dịch sang văn bạch thoại, đứng trên bục giảng mà phiên dịch lại. Nếu có sai, là Ngài sai, tôi không có sai, có thể không phải gánh trách nhiệm. Nếu như bản thân muốn giảng thế nào thì giảng thế ấy, thì bản thân phải gánh trách nhiệm, cái sai đó một khi đã phạm thì thật không thể tưởng tượng nổi. Cổ đức bảo: “Phật pháp thác hạ nhất cá tự chuyển ngữ, yếu đọa ngũ bách thế dã hồ thân” (Phật pháp nói sai một chữ chuyển ngữ, phải đọa làm thân chồn hoang năm trăm kiếp), nhân quả này thật đáng sợ. Đó là sự thật, không phải là giả đâu.
Cho nên khi mới học giảng kinh, phải hoàn toàn nương theo chú giải của người khác; tôi cứ chiếu theo chú giải của họ mà giảng; có sai thì là chú giải sai, tôi không sai. Thầy Lý dạy nhóm học trò chúng tôi dùng phương pháp này. Tâm phải chân, phải thành, bình thường phải đọc tụng, phải thật sự tu Giới - Định - Huệ. Tham khảo thì dùng chú giải của người xưa. Chúng tôi được đào tạo bằng phương pháp này, hơn nữa lớp của chúng tôi là lớp cấp tốc, thật sự là cấp tốc. Thầy Lý mở lớp, lớp đó chỉ mở trong hai năm, đào tạo được hơn hai mươi nhân tài giảng kinh, đa số là cư sĩ tại gia, trong đó người xuất gia hình như chỉ có hai người. Chúng tôi có hơn hai mươi đồng học, hai vị xuất gia, số còn lại thảy đều là cư sĩ tại gia, ai nấy đều biết giảng, chính là nhờ dùng phương pháp này của Thầy Lý. Vì thế, đây là phương pháp tu học căn bản.
Đoạn này giảng rất rõ ràng, rất minh bạch, chúng ta phải ghi nhớ, phải noi theo, phải học tập. Đọc kinh, chính là thật thà mà đọc, không được suy nghĩ ý nghĩa bên trong, “không ở trên văn tự mà sanh tri giải”, cứ thật thà đọc; bởi vì chúng ta là tu Giới, tu Định, tu Huệ, là tu Giới - Định - Huệ, chứ không phải là nghiên cứu, nếu dùng cái tâm nghiên cứu để đọc kinh là sai rồi. Không được sanh tri giải, điều này phù hợp với “bất thủ pháp tướng” (không chấp vào tướng pháp); đem toàn bộ tinh thần chú tâm vào kinh văn, đây là không lạc vào không, “bất thủ phi pháp tướng” (không chấp vào tướng phi pháp), chính là hai bên đều không chấp trước. Đọc kinh như vậy là phù hợp với nguyên tắc chỉ đạo của Kim Cang Bát Nhã, chính là “Ưng vô sở trụ, nhi sanh kỳ tâm” (Nên không trụ vào đâu, mà sanh tâm ấy), đã áp dụng ngay trong việc đọc kinh.