VẤN ĐÁP HỌC PHẬT
Kỳ 63
Giải đáp: Lão pháp sư Tịnh Không
Thời gian: 16/02/2007
Địa điểm: Hiệp hội giáo dục Phật-đà Hồng Kông
Việt dịch: Ban biên dịch Pháp Âm Tuyên Lưu
Quý vị pháp sư, quý vị đồng tu, xin mời ngồi. Hôm nay có 37 câu hỏi, đầu tiên là câu hỏi của đồng tu trên mạng, tổng cộng có 11 câu hỏi.
Hỏi: Câu hỏi đầu tiên, lão pháp sư thường nói đừng nhìn khuyết điểm của người khác. Nhưng trong cuộc sống thường ngày, cho đến trên con đường hoằng hộ chánh pháp thường sẽ gặp phải một số vấn đề về người, về việc khiến chúng ta khó lý giải được. Nói ra thì sợ nói thị phi, ngược lại trở thành tiểu nhân; không nói ra cho thoải mái, nhưng trong lòng lại cảm thấy nghi hoặc, không biết nên làm thế nào, xin lão pháp sư khai thị.
Đáp: Chuyện này nói ra là phiền não tập khí từ vô thỉ kiếp của chúng ta, có thể loại trừ được không? Thật ra mà nói thì có thể. Tôi là người từng trải, lúc còn trẻ khi chưa học Phật cũng có rất nhiều chuyện nhìn không thuận mắt, nhìn không thuận mắt thì sẽ nói, sẽ phê bình. Sau này học Phật rồi mới thực sự hiểu được, dần dần thể hội được câu mà người xưa nói, “người tới nói thị phi chính là người thị phi”. Tại sao Phật Bồ-tát không thấy lỗi thế gian? Lúc đó nghe không hiểu. Chuyện này khi bản thân hết lòng cố gắng học tập, đại khái khoảng 30 năm sau tôi mới thực sự hiểu được, khâm phục năm vóc sát đất đối với phẩm hạnh, lời dạy bảo của Phật Bồ-tát. Tại sao vậy? Đối với vấn đề tâm tánh nếu có thể khế nhập một chút thì sẽ biết được trong tâm tánh của chúng ta không có phiền não, tâm tánh của chúng ta thuần tịnh thuần thiện. Không phải Phật có, Bồ-tát có, phàm phu chúng ta không có, vậy thì chúng ta nghĩ sai rồi, thực sự là nghĩ sai rồi. Phật nói với chúng ta, nói với chúng ta mười lần, trăm lần, thậm chí là ngàn lần, chúng ta đều rất khó thể hội, không dễ gì thể hội được thì làm sao có thể tiếp nhận? Cho nên tật xấu, tập khí này thường xuyên phát ra.
Chuyện học Phật này nhất định phải tự mình thực hành. Hai ngày trước đón năm mới, cúng dường tam bảo nên thuận tiện nhắc tới cúng dường Phật, cúng dường pháp, cúng dường tăng. Đại sư Thiên Thai dạy chúng ta cúng dường thực sự, thế nào gọi là cúng dường Phật? Y giáo phụng hành, đây gọi là cúng dường Phật, không ở chỗ bạn mang đến những vật chất, tiền tài, không nằm ở chỗ này. Phật Bồ-tát dạy tôi như thế nào thì tôi làm như thế ấy, đây gọi là thực sự cúng dường Phật. Trong giải hành của bạn có chỗ ngộ, bạn đạt được thọ dụng, đạt được thọ dụng trong cửa Phật gọi là đạt được pháp hỷ, phiền não của bạn nhẹ, pháp hỷ xuất hiện rồi. Giống như câu mà Khổng phu tử nói, “học mà thường làm được, chẳng phải vui lắm sao”, niềm vui này là pháp hỷ, là niềm vui xuất hiện từ trong nội tâm, không phải từ bên ngoài. Đây chính là tâm đắc học tập mà chúng ta nói tới, thực sự có tâm đắc, đây gọi là cúng dường pháp.
Thế nào gọi là cúng dường tăng chân chánh? Cúng dường tăng chính là có thể chung sống hòa thuận với hết thảy chúng sanh. Tại sao có thể chung sống hòa thuận? Hiện tại mặc dù không phải là cảnh giới bạn tự mình chứng đắc, chúng ta có niềm tin và sự kính trọng tuyệt đối đối với đức Phật, đức Phật nói “hết thảy chúng sanh vốn đã thành Phật”. Chư Phật Như Lai là Phật, bạn là Phật, tôi là Phật, mọi người chúng ta vốn đều là Phật, lời này là thật không hề sai chút nào. Chỉ có điều hiện tại vị Phật này của chúng ta, những chư Phật ở trong lục đạo còn chưa buông xuống vọng tưởng phân biệt chấp trước. Trong kinh Hoa Nghiêm đức Phật nói rất hay, “hết thảy chúng sanh đều có đức tướng trí tuệ của Như Lai”, đây chính là vốn là Phật. Thánh hiền Trung Quốc xưa dạy chúng ta “người ban đầu, tánh vốn thiện”, tánh người vốn thiện; trong Phật pháp gọi là tự tánh, tự tánh vốn thiện. Vọng tưởng phân biệt chấp trước có chướng ngại không? Không có, không chướng ngại tự tánh, cũng không chướng ngại cảnh giới bên ngoài. Đây rốt cuộc là chuyện gì? Hiện tại chúng ta dần dần hiểu rõ được, cái gọi là vọng tưởng phân biệt chấp trước chẳng qua chỉ là khái niệm trừu tượng sai lầm. Chúng ta cho rằng khái niệm trừu tượng sai lầm này là thật, không chịu buông xuống, sai ở chỗ này.
Thích-ca Mâu-ni Phật thị hiện cho chúng ta, ngài buông xuống rồi, đại sư Lục tổ Huệ Năng thị hiện cho chúng ta, buông xuống triệt để, buông xuống là vậy. Chúng ta chưa có năng lực này, chưa có năng lực này là do phiền não tập khí quá nặng, thời gian chúng ta bị ô nhiễm quá dài, rất muốn buông xuống nhưng không buông xuống được. Phật rất từ bi, ngài có cửa phương tiện, ngài dạy chúng ta có thể từ từ buông xuống, mỗi ngày buông xuống một ít, mỗi ngày buông xuống một ít, buông xuống từ từ, như vậy tương đối dễ dàng. Đầu tiên buông xuống chấp trước, không được chấp trước, sau đó buông xuống phân biệt, thực sự có thể làm được không phân biệt, không chấp trước, ý niệm phân biệt chấp trước của chúng ta nhẹ rồi thì sẽ được thọ dụng, đây gọi là tiệm ngộ; giống như Thế Tôn và đại sư Huệ Năng thì gọi là đốn ngộ, đốn ngộ là bậc thượng thượng căn. Từ ba bậc căn tánh thượng trung hạ đều là dùng tiệm ngộ, thượng căn tốc độ tiệm ngộ nhanh, hạ căn thì tiến độ chậm. Giống như tôi học Phật, cũng được coi là người dụng công, năm nay tôi đã học 56 năm rồi, 56 năm ngày nào cũng buông, tháng nào cũng buông, năm nào cũng buông. Nếu bạn muốn hỏi tôi công phu như thế nào? Tôi thành thật nói với bạn, giống như không thấy lỗi thế gian thì công phu này tôi làm được rồi, cao hơn nữa thì tôi chưa làm được, cái này thì làm được rồi. Làm được trong lòng vui vẻ, ai cũng đều là người tốt. Họ làm chuyện xấu, làm chuyện xấu cũng là người tốt, tại sao vậy? Bổn tánh vốn thiện. Tại sao lại làm chuyện xấu? Chúng ta hiểu được đó là một niệm chưa giác, đó là tập tánh, không phải là bổn tánh, phải hiểu rõ điều này.
