Tịnh Độ Đại Kinh Giải Diễn Nghĩa

Tập 86

Chủ giảng: Lão pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Ngày 21 tháng 07 năm 2010

Địa điểm: Hiệp hội giáo dục Phật-đà Hồng Kông

Việt dịch: Ban biên dịch Pháp Âm Tuyên Lưu

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, xin mời ngồi. Mời xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 94, hàng thứ 5:

“Tại thành Vương Xá, trong núi Kỳ-xà-quật, đây là xứ thành tựu. Thành Vương Xá, xưa kia có hai thuyết, một gọi là thành Thượng Mao (hoặc gọi là thành Thượng Đệ) (thành cũ), một gọi là thành Hàn Lâm (thành mới), hai thuyết này chẳng đồng nhất.” Đây là điều thứ tư trong sáu loại thành tựu - xứ thành tựu, chính là nơi chốn Phật giảng kinh, Phật giảng ở đâu. Trong kinh văn nói “tại thành Vương Xá”, không có nói trụ, mà nói tại. Trung Quốc thời xưa dùng chữ vô cùng cẩn trọng. Phật đã không còn chấp trước thân tướng này, như trong kinh Kim Cang Bát-nhã nói: “Không tướng ta, không tướng người, không tướng chúng sanh, không tướng thọ giả”, ngài quả thật chứng đắc, đây là chứng đắc pháp thân. Pháp thân ở đâu? Không nơi nào không hiện diện, không lúc nào không hiện diện. Cho nên không thể nói ngài trụ ở nơi đâu, khắp pháp giới hư không giới đều là chỗ trụ của ngài, cho nên chỉ có thể nói ngài ở tại đâu. Giống như chúng ta đến Bắc Kinh thăm hoàng cung, thăm Tử Cấm Thành, rộng lớn như thế, hoàng thượng trụ ở trong đó, nơi đó lớn như thế, hoàng thượng ở đâu? Ở trong một phòng nào, tại đình đài nào? Thuở trước đây, hoàng thượng không thể nói là trụ, vì sao? Vua là “trong bốn biển, không đâu không phải đất vua”, lãnh thổ của đất nước này chính là nơi ở của vua, vua trụ ở trong đất nước này. Hiện nay vị vua này đang ở chỗ nào? Ở trong đất nước của chính mình, không thể nói trụ nơi nào; nếu ra nước ngoài, vua trụ trong Trung Quốc, nhà Thanh là trụ trong nước Đại Thanh, nói như vậy thì được. Phật, vậy thì bạn phải biết, pháp thân của Phật là khắp pháp giới hư không giới, trong vũ trụ lớn, vũ trụ lớn không có bên ngoài, “lớn mà không có ngoài, nhỏ mà không có trong”, cho nên đối với Phật đều nói là tại, ngài ở tại chỗ nào.

Thành Vương Xá, Phật-đà tại thế, cũng là một đất nước nhỏ. Phật-đà xuất thế, ở Trung Quốc là đời Chu, quý vị phải hiểu, khi đó đất nước chưa thống nhất, cho nên đời Chu, chúng ta đọc trong sách vở nói đến “tám trăm chư hầu”, một chư hầu đại khái giống như một huyện trưởng bây giờ, so với huyện thì vẫn còn nhỏ hơn một chút, một huyện có thể có hai, ba nước. Cho nên nói nước lớn 100 dặm, nước nhỏ 50 dặm, chu vi của nó là 50 dặm, có thể nói giống như một xã hay thị trấn bây giờ, vào thời xưa chính là một nước nhỏ, đời Chu có hơn 800 đất nước. Ở Ấn Độ cũng giống như vậy, cũng đều là những nước nhỏ này san sát nhau, trong kinh nói là “16 vị đại quốc vương”, những nước tương đối lớn thì đại khái giống như một huyện bây giờ, như thế đã rất lớn rồi, đại quốc. Đây là hoàn cảnh lịch sử địa lý, cần hiểu sơ lược. Tại thành Vương Xá, nơi nào của thành Vương Xá? Trong núi Kỳ-xà-quật. Ngoài thành Vương Xá có năm ngọn núi, đây là một ngọn trong năm ngọn núi ấy, nói đến đây, mọi người đều biết rồi, Phật đã giảng không ít kinh ở ngọn núi này, phần sau sẽ còn giới thiệu, cho nên trước tiên nói về địa điểm này. Thành Vương Xá, có hai thành Vương Xá, một cái là thành cũ, một cái là thành mới, chúng ta đọc đoạn này thì biết. Từ xưa tới nay, tổ sư đại đức đều khẳng định là Phật ở thành cũ, bởi vì thành mới sau khi Thích-ca Mâu-ni Phật viên tịch mới được xây, như vậy đương nhiên là ở thành cũ, không phải ở thành mới, cho nên Phật ở thành Thượng Đệ. Chúng ta xem đoạn kinh văn được trích dẫn tiếp theo, và cách nói của các vị đại đức xưa nay. “Nay dựa theo luận Trí Độ viết: Sau khi Phật niết-bàn”, điều này rất quan trọng, sau khi Thích-ca Mâu-ni Phật bát-niết-bàn, tức là sau khi ngài nhập diệt, “Vua A-xà-thế, bởi vì nhân dân trở nên ít hơn, bỏ thành lớn Vương Xá, xây một thành nhỏ khác bên cạnh”, thành nhỏ chính là thành mới, thành Hàn Lâm. Từ đây có thể biết, sau khi Phật diệt độ, thành thị này không còn hưng vượng cho lắm, dần dần suy yếu, dân số ít đi. Sau khi dân số đã ít đi, vua A-xà-thế cảm thấy không thuận tiện lắm, liền bỏ thành cũ, xây một thành mới ở bên cạnh, thành mới này tương đối nhỏ, quy mô tương đối nhỏ, đây chính là thành Hàn Lâm. “Chân Giải viết: Vốn dĩ thành Vương Xá là thành cũ Thượng Đệ”, vốn dĩ tức là nguyên bản, thành Vương Xá nguyên bản là thành cũ. “Lại xây thêm thành nhỏ, chính là thành mới Hàn Lâm”, đây là thành mới. “Thành ấy vốn được vua A-xà-thế xây sau khi Phật diệt độ, vậy làm sao Phật ở thành sau”, Phật đã không tại thế, ngài làm sao có thể ở thành sau? Đương nhiên là ở thành trước, thành trước là thành cũ. “Nay biết chính xác nơi đức Phật ở, biết rõ là thành Thượng Đệ”, đây là thành cũ, cũng chính là thành lớn. “Lời này có thể chứng minh, Phật nói kinh này là ở thành cũ.”