Kính thưa Thầy và các Thầy Cô!

Chúng con xin phép chia sẻ một số nội dung chính mà chúng con ghi chép trong bài Thầy Vọng Tây giảng từ 4h50′ đến 6h00′, sáng thứ Năm, ngày 23/04/2026.

****************************

PHẬT HỌC THƯỜNG THỨC

BÀI 409: GẶP DUYÊN XẤU MUỐN QUAY ĐẦU THẬT KHÓ

Nếu ngay từ đầu, chúng ta không may mắn gặp phải duyên xấu thì muốn quay đầu không dễ. Người xưa nói: “Tiên nhập vi chủ ”. Thứ gì vào trước thì thứ đó sẽ làm chủ. Trong “Đệ Tử Quy ” cũng nói: “Gần người hiền, tốt vô hạn, đức tiến dần, lỗi ngày giảm ”. Chúng ta gần người hiền, người tốt thì trong vô hình chung, những việc làm tốt của họ ảnh hưởng đến chúng ta. Chúng ta gần gũi người ác thì trong vô hình chúng ta bị sự xấu ác của họ làm ảnh hưởng mà không nhận ra. Hoàn cảnh ảnh hưởng rất lớn đến tâm tư, nguyện vọng của mỗi người, có những người ban đầu có tâm tư nguyện vọng tốt nhưng một thời gian sau thì thay đổi. Ví dụ, trước đây có nhiều người tu hành pháp môn Tịnh Độ nhưng khi gần gũi một số người tu hành pháp môn khác thì thay đổi pháp tu. Rất nhiều người chưa tu pháp môn Tịnh Độ nhưng khi gần những người tu theo pháp môn Tịnh Độ thì họ cũng dần được ảnh hưởng. Gần đây, một số người nhìn thấy chúng ta niệm Phật, hỗ trợ lẫn nhau thì họ cũng rất mong muốn có hoàn cảnh sống này.

Cảnh duyên bên ngoài có ảnh hưởng rất lớn đến người sơ phát tâm như chúng ta. Hòa Thượng thường nói: “Cảnh duyên không tốt xấu, tốt xấu ở tâm mình ”. Những người tâm đã định thì không bị cảnh duyên ảnh hưởng. Tâm chúng ta chưa định nên phải hết sức cẩn trọng. Chúng ta rất dễ bị ảnh hưởng bởi cảnh duyên bên ngoài, nếu cảnh duyên tốt thì chúng ta sẽ dần trở nên tốt, cảnh duyên xấu thì chúng ta cũng dần chuyển thành xấu. Chúng ta nên gần gũi nương nhờ cảnh duyên tốt, người tốt. Tâm mỗi chúng ta đều mong manh, dễ vỡ, nếu cảnh duyên không tốt thì chúng ta nên tránh xa. Đây là chúng ta bảo vệ tâm mong manh, dễ vỡ của mình.

Hòa Thượng thường nói: “99% chúng ta có nguy cơ rơi vào tà kiến ”. Hòa Thượng thấy được tâm mong manh dễ vỡ của những người tu hành thời nay, vì chúng ta sống trong thời đại nhiều cám dỗ, xen tạp. Ngày nay, chúng ta “tinh tấn ” thì ít, mà “tinh tướng ” thì nhiều. Chúng ta gần người “tinh tấn ” thì chúng ta cũng trở nên “tinh tấn ”, gần người “tinh tướng ” thì cũng trở nên “tinh tướng ”. Người thế gian nói rất có đạo lý: “Rau nào thì sâu đó ”. Cây xoài thì có sâu xoài, cây mít có sâu mít, cây ổi có sâu ổi. Tất cả các loại rau cũng vậy, rau bắp cải có sâu bắp cải. Cha Mẹ như thế nào thì con cái cũng sẽ như thế đó. Thầy Cô như thế nào thì học trò cũng có tâm cảnh gần giống như vậy. Chúng ta thường nói rằng, không hiểu con cái của mình giống ai nhưng tâm cảnh của con cái bị ảnh hưởng bởi tâm cảnh của Cha và Mẹ. Thí dụ, người Cha hiền nhưng nóng nảy; người Mẹ tham lam, bỏn xẻn thì người con sẽ hiền nhưng nóng nảy, tham lam, bỏn xẻn. Sự kết hợp của người Cha và người Mẹ dẫn đến người con có một hình thái khác biệt.

Người thế gian nói: “Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng ”. Chúng ta ở trong một hoàn cảnh ô nhiễm thì nhất định sẽ bị ô nhiễm. Nếu chúng ta tiếp xúc bạn bè tốt thì sẽ dần trở nên tốt, chúng ta tiếp xúc bạn bè xấu thì nhất định sẽ bị ảnh hưởng bởi cái xấu của họ. Chúng ta nhất định phải chọn cho con cái hoàn cảnh sống phù hợp, hướng dẫn con cách chọn bạn. Có những người con tham gia băng đảng phạm pháp nhưng chỉ đến khi họ bị công an bắt thì Cha Mẹ mới biết. Trong cuộc sống, chúng ta không nên đặt ra yêu cầu quá cao đối với người khác, nếu chúng ta đặt tiêu chuẩn quá cao, chúng ta sẽ rất khó độ lượng, tha thứ cho mọi người.

Hòa Thượng nói: “Gần mực thì đen, gần đèn thì sáng ”. Chúng ta gần người thiện thì trong bất tri bất giác chính mình biến thành người thiện. Chúng ta gần người ác thì trong bất tri bất giác chính mình trở thành người ác mà mình không biết”. Hoàn cảnh ảnh hưởng vô cùng nghiêm trọng đối với chúng ta, chúng ta phải hết sức cẩn trọng. Chúng ta gần người tham thì nhất định sẽ tham. Chúng ta gần những người tích cực bố thí, hành thiện thì nhất định sẽ được ảnh hưởng bởi những việc làm tốt đẹp đó.

Từ lâu, tôi miệt mài nghe theo, làm theo lời nhắc nhở của Hòa Thượng. Ban đầu, tôi cảm thấy rất khó để làm theo lời dạy của Ngài nhưng dần dần, những việc đó trở nên dễ dàng. Chúng ta cần phải có hằng tâm. “Hằng tâm ” là tâm bền bỉ. Hòa Thượng thường nói: “Chúng ta phải dũng mãnh, tinh tấn một cách đặc biệt ”. Nếu chúng ta không dũng mãnh, tinh tấn một cách đặc biệt thì không thể vượt qua tập khí xấu ác của mình. Hiện tại, hoàn cảnh xã hội giống như một lò nhuộm rất lớn, nếu không cẩn trọng thì chúng ta sẽ bị nhuộm trở thành người ảo danh, ảo vọng, “tự tư tự lợi ”, tà ác, gian trá. Nếu không có Phật pháp, giáo huấn Thánh Hiền thì trong vô hình chung, chúng ta sẽ bị nhuộm bởi những thứ này. Thí dụ, khi người khác tham mà chúng ta cho đi thì chúng ta cảm thấy ấm ức, chúng ta dần trở nên giống như họ.