Kính thưa Thầy và các Thầy Cô!
Chúng con xin phép chia sẻ một số nội dung chính mà chúng con ghi chép trong bài Thầy Vọng Tây giảng từ 4h50′ đến 6h00′, sáng Chủ Nhật, ngày 19/04/2026.
****************************
PHẬT HỌC THƯỜNG THỨC
Bài 405: Phải đem cảnh giới bất thiện chuyển thành cảnh giới thiện
Trong thế giới Ta Bà này, nơi nơi đều là cảnh giới bất thiện. Vì sao vậy? Vì ngay mỗi người học Phật nhiều năm như chúng ta đây mà còn đầy rẫy tham sân si thì những người chưa học, họ còn tùy tiện hơn đối với việc này. Hòa Thượng kể rằng Ngài từng đọc một tờ báo in chữ rất to rằng: “Tham là động lực thúc đẩy xã hội ”. Hòa Thượng nói đây là ý niệm sai lầm.
Hòa Thượng nói: “Chúng ta học Phật thì phải thực hành Phật pháp cho thật tốt, khiến hoàn cảnh sống của chúng ta được tốt đẹp hơn. Vậy thì, chúng ta có một phần cống hiến đối với xã hội rồi.” Từ “độ chúng sanh ” hay “phục vụ chúng sanh ” đều nằm trong tầm tay của chúng ta. Thật đơn giản đó là chỉ cần chúng ta sống tốt, làm hoàn cảnh của mình tốt hơn thì đó chính là sự cống hiến đối với xã hội rồi.
Hòa Thượng nói: “Người học Phật chúng ta, quan trọng nhất chính là phải học cho tốt để có thể đem cảnh giới bất thiện chuyển đổi thành cảnh giới thiện. Nhưng bắt đầu việc này từ đâu? Từ ở ngay tâm mình! Từ ở nơi hành trì của chúng ta! Từ đời sống đối nhân xử thế tiếp vật của chúng ta! ” Người với người thế gian đến với nhau là sự lợi hại còn chúng ta đến với người là hy sinh phụng hiến, tận tâm tận lực giúp đỡ mọi người.
Trên zoom lớp học của chúng ta hôm nay giảm đi gần 100 người vì các Thầy cô tập hợp về Thái Bình để tổ chức trại hè cho 800 các em học sinh. Giờ này, mọi người đang tất bật với công việc của một ngày hè Gắn Kết Yêu thương. Đây là việc làm cống hiến đối với xã hội đại chúng. Rõ ràng chúng ta đang đem cảnh giới vốn tốt rồi trở nên tốt hơn, thiện hơn. Hoặc nếu cảnh giới chưa tốt, chưa thiện thì chúng ta làm cho cảnh giới đó trở thành tốt, trở thành thiện. Qua đây càng thấy rõ tâm của hành giả tu theo Phật pháp Đại thừa luôn phải rộng lớn, không nghĩ về mình mà luôn nghĩ về người. Có người đời sống còn khó khăn, còn nhiều thiếu thốn nhưng họ sẵn sàng cho đi một cách vô điều kiện. Người học Phật mà không trang bị cho chính mình tâm nguyện này thì chưa phải là người chân thật học Phật.
Hòa Thượng dạy rằng: “Chúng ta phải học để biết cách chuyển cảnh giới bất thiện thành cảnh giới thiện. Người học Phật từ sơ phát tâm đến Vô Thượng Phật quả Bồ Đề, nhất định phải biết tự độ chính là độ tha. Tự độ chính là thượng báo ân Phật, hạ tế tam đồ khổ Địa Ngục, Ngã Quỷ, Súc Sanh. Tự độ chính là chúng ta làm ra tấm gương tốt để cho chúng sanh xem thấy. Tự độ đích thực chính là độ tha, độ tha chính là tự độ.”
Ngày nay người ta lại hiểu sai về tự độ. Họ cho rằng tự độ chính là tự tu và khi tu tốt xong rồi mới đi độ người. Đây là cách hiểu phiến diện. Chuyển đổi cảnh giới là vô cùng quan trọng và nếu không có sự chuyển đổi nào thì phàm phu mãi là phàm phu. Nói dễ hiểu hơn, thì tham vẫn tham, sân vẫn sân, si vẫn si, vẫn ảo danh ảo vọng, ngày ngày vẫn chìm trong Tài Sắc Danh Thực Thùy. Trên Kinh Phật, gọi những người như thế là những kẻ đáng thương. Người ta tham, ảo danh ảo vọng, chìm trong năm dục sáu trần thì chúng ta hãy cố gắng làm ra tấm gương không tham, không ảo danh ảo vọng, viễn ly năm dục sáu trần. Làm được như thế là chúng ta đã làm ra tấm gương tốt, đã chân thật có phần cống hiến đối với xã hội đại chúng.
Do đó, học Phật thì phải thấu hiểu được cương lĩnh, cốt lõi mà Phật dạy cho chúng ta. Đa phần, người ta hiểu tự độ là tự tu, tu xong rồi mới đi độ tha. Nhiều người có nhận biết sai lầm như thế nên đã khiến chính họ lãng phí một kiếp người. Cả đời họ chẳng làm được gì cả, chẳng có chúng sanh nào được cứu giúp. Vậy như thế chúng ta có phải là người học Phật không? Hiểu đúng phải là độ người chính là độ mình mà độ mình chính là độ người. Hòa Thượng kể rằng Phật Thích Ca Mâu Ni cả 49 năm đều không ngơi nghỉ, thậm chí không có một ngày hè, không có một ngày nghỉ việc. Ngày nào Ngài cũng vì chúng sanh phục vụ.
Hôm nay là Chủ Nhật cả trăm nhân lực của chúng ta đã tập trung để tổ chức trại hè Gắn Kết Yêu Thương ở Thái Bình. Các lớp Kỹ năng sống ở Sơn Tây, Hà nội và Hòa Phú, Đà Nẵng vẫn diễn ra. Các Thầy cô và phụ huynh của chúng ta thậm chí không còn có ý niệm về ngày Chủ Nhật để nghỉ ngơi, để hưởng thụ mà ngày nào cũng là ngày làm việc, ngày nào cũng là ngày phục vụ. Bản thân tôi, từ rất lâu, cũng không có ý niệm ngày nào đó là ngày nghỉ. Đây cũng chính là chúng ta đang làm thay đổi thế giới quan của mọi người.
