Kính thưa Thầy và các Thầy Cô!
Chúng con xin phép chia sẻ một số nội dung chính mà chúng con ghi chép trong bài Thầy Vọng Tây giảng từ 4h50′ đến 6h00′, sáng Thứ Bảy, ngày 7/3/2026.
****************************
PHẬT HỌC THƯỜNG THỨC
Bài 362:
KINH PHẬT CÀNG ĐỌC CÀNG CÓ NGHĨA THÚ
Lời giáo huấn của Đức Phật càng học, ý nghĩa càng sâu rộng. Thế nhưng, có không ít người đọc nhiều, học nhiều mà vẫn chưa thấu suốt được giá trị. Hòa Thượng từng dạy: “Kinh Phật mượn văn tự để diễn đạt tự tánh của chính mình ”. Tại sao càng đọc, nghĩa thú lại càng trở nên sâu sắc? Đó là nhờ vào năng lực và trí tuệ sẵn có trong mỗi người. Bên trong chúng ta đều ẩn chứa "trí tuệ vô sư" –trí tuệ không cần thầy dạy, chỉ cần tâm thanh tịnh thì tự nhiên hiển lộ. Tâm thanh tịnh đến đâu, trí tuệ khai mở đến đó.
Nếu quá trình tu học không giúp khai mở trí tuệ, xử lý mọi việc vẫn luộm thuộm, thiếu ngăn nắp, điều đó chứng tỏ nội tâm vẫn còn trào cử, vọng động. Trong đời sống, không hiếm người làm việc với thái độ hấp tấp, tưởng chừng giải quyết được nhiều việc nhưng thực chất lại kém hiệu quả, thiếu sự nhanh gọn và độ thẩm mỹ không cao. Ngược lại, những người có nội tâm tĩnh lặng có thể hoàn thành xuất sắc một công việc chỉ trong nửa giờ, trong khi người có tâm vọng động làm mất hàng giờ, thậm chí cả buổi mà vẫn chưa vẹn toàn.
Trạng thái quan trọng nhất của người tu học là giữ cho tâm thanh tịnh. Dẫu chưa đạt đến cảnh giới thanh tịnh tuyệt đối, chúng ta cũng cần giữ mình không rơi vào trạng thái vọng động, tránh việc ngày mai chưa đến mà hôm nay đã lo âu, bất an. Có người chỉ nghe tin tôi sắp đến thăm đã trằn trọc, mất ngủ cả đêm vì lo lắng không biết phải tiếp đón ra sao. Đó là trạng thái bất an hoàn toàn không tốt. Đối với bất kỳ ai, sự kính trọng chân chính phải được thể hiện qua "y giáo phụng hành" (nghĩa là làm theo lời dạy). Giống như sự kính trọng tôi dành cho Hòa thượng, tôi luôn nỗ lực thực hành những lời Ngài chỉ dạy.
Ngày Hòa Thượng vãng sanh, nhiều người vừa gọi điện cho tôi vừa khóc, có lẽ họ mong tôi cũng biểu lộ cảm xúc bi lụy như vậy. Nhưng tôi chỉ đáp: “Việc đến thì cũng phải đến!”. Nhiều nơi tổ chức Pháp hội niệm Phật rầm rộ, riêng tôi thì gần như không làm vậy. Tại sao phải đợi đến lúc người mình kính trọng qua đời mới bắt đầu làm những việc đó? Sự tu học phải nằm ngay trong đời sống hàng ngày; từng khởi tâm động niệm đều phải hướng thiện và nỗ lực làm tốt nhất có thể. Việc tích công bồi đức mỗi ngày chính là cách hồi hướng thiết thực nhất cho những người có ân đức với mình. Do đó, khi học Phật pháp và giáo huấn của Thánh Hiền, điều cốt lõi là phải biết liên hệ và soi chiếu từng chi tiết nhỏ trong cuộc sống với đạo lý. Khi làm sai, tâm liền tự nhắc nhở: "Đức Phật không dạy như vậy!" hay "Việc này trái với chuẩn mực Thánh Hiền rồi!"
Nghĩa thú của Phật Pháp không chỉ nằm trên bề mặt văn tự mà có sự sâu rộng "vô hữu cùng tận" (không có điểm dừng), hay như câu "kỳ vị vô cùng" – nghĩa là hương vị của sự giác ngộ là vô tận. Hòa Thượng giảng: "Lời giáo huấn của Phật là bách độc bất yếm (trăm lần đọc không chán). Từ lúc sơ phát tâm cho đến bậc Đẳng giác Bồ tát, dẫu đọc đến vô lượng kiếp cũng không thấy mệt mỏi". Hôm trước, tôi nghe một cặp vợ chồng phụ huynh mới học được vài tháng chia sẻ: “Ngày nào không học chuẩn mực Thánh Hiền là ngày đó thấy vô cùng thiếu vắng ”. Cả hai vợ chồng đều chung suy nghĩ, nếu lớp học vô tình được nghỉ, họ liền cảm thấy trống trải.
Thú thực, nhiều người trong chúng ta chưa đạt được tâm cảnh ấy; phần lớn vẫn mang tâm lý "cố học" chứ chưa thực sự khát ngưỡng. Chúng ta chưa thấy giáo huấn của Phật Bồ tát và Thánh Hiền quan trọng đến mức phải áp dụng trong từng phút, từng giây, ở mọi lúc mọi nơi. Thay vào đó, hàng ngày ta vẫn buông xuôi, tùy thuận theo tập khí (thói quen sâu gốc) của chính mình. Khi đối trước ngoại cảnh, những tâm niệm ảo danh, ảo vọng, tự tư tự lợi, hay thậm chí là tham, sân, si, mạn lại trỗi dậy và dẫn dắt ta. Đã đến lúc chúng ta cần tự nhìn nhận lại: Hàng ngày, mình đang được dẫn dắt bởi Chư Phật, Bồ Tát, hay đang bị sai sử bởi ý niệm hưởng thụ "năm dục, sáu trần" cùng những phiền não tham, sân, si, mạn?
Hòa Thượng giảng: “Đọc đến vô lượng kiếp đều không mệt mỏi. Vì sao vậy? Vì những lời ấy được lưu lộ từ chính tự tánh của chúng ta ”. Giáo pháp giống như một mạch suối tuôn trào không bao giờ cạn, nghĩa thú vô cùng vô tận, càng học càng thấy mới mẻ. Đó mới là điều tốt đẹp, chứ không phải càng học càng thấy cũ kỹ rồi đâm ra nhàm chán. Dù trải qua vô lượng kiếp cũng không bao giờ chán.
