Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang
Chủ Đề 856: Nhất Định Phải Hiểu Sâu Rồi Mới Tin Sâu, Hiểu Viên Mãn Rồi Mới Tu Viên Mãn, Như Vậy Đối Với Việc Chứng Nhập Cũng Không Còn Khó Nữa
Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không
Thời gian: Tháng 05 năm 1995
Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore
Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 073)
Chuyển ngữ: Tịch Minh
— ❖ —
【Nhất định phải hiểu sâu rồi mới tin sâu, hiểu viên mãn rồi mới tu viên mãn, như vậy đối với việc chứng nhập cũng không còn khó nữa. Sự hiểu biết dần dần mở mang, thì tình chấp và ngã kiến cũng dần dần tiêu trừ. Cho nên học Phật trọng ở “giải tuệ”, cũng gọi là “quán tuệ” vậy.】
Trong một đoạn ngắn này, chúng ta có thể thể hội được rằng, học Phật không những phải đọc tụng kinh điển, mà đối với nghĩa lý trong kinh nhất định phải có sự thấu hiểu sâu sắc, điểm này vô cùng quan trọng. Chúng ta nhìn xã hội hiện nay, người học Phật không thể nói là không nhiều, thế nhưng người học Phật mà thực sự có thành tựu lại chẳng được bao nhiêu. Nguyên nhân do đâu? Do không thấu hiểu nghĩa kinh, đây chính là điều mà người xưa gọi là “tu mù luyện bậy” (manh tu hạt luyện), người thời nay gọi là mê tín. Mê tín chính là không hiểu rõ nghĩa kinh, đây mới thực sự là mê tín. Nghĩa kinh khó hiểu, đây là sự thật. Thứ nhất, văn tự của các bậc cổ đức chú giải kinh sách quá sâu xa, đạo lý lại càng khó thể hội, huống hồ nó làm cho chúng ta cảm thấy những lời giáo huấn của Phật, những lời giải thích của Tổ sư đại đức dường như không thể kết nối được với cuộc sống hiện tại của chúng ta, khiến chúng ta liền cảm thấy những gì học được không thể đem ra ứng dụng, thế là hứng thú đối với việc tu học Phật pháp liền nhạt phai. Nguyên nhân này rất phức tạp. Cho nên câu thứ hai giảng về hiểu viên mãn (giải viên), thấu hiểu không chỉ cần sâu sắc, mà quan trọng hơn là phải viên dung, sau khi có được “viên giải” (sự thấu hiểu viên mãn), chúng ta mới thực sự đạt được sự thọ dụng của Phật pháp. Để đạt được sự hiểu sâu và hiểu viên mãn, ít nhất phải hội đủ hai nhân duyên. Nhân duyên thứ nhất là quý vị phải gặp được vị minh sư. Vị minh sư này nhất định phải khéo thuyết pháp, ngài có phương tiện thiện xảo, đem những chỗ rất khó hiểu giảng giải cho chúng ta có thể hiểu được, có thể tiếp nhận được, đây là điều kiện thứ nhất. Điều kiện thứ hai, bản thân mình đối với sự thụ hưởng đời sống vật chất của ngũ dục lục trần phải có thể xem nhẹ. Giả như tình dục và chấp trước quá sâu nặng, thì đừng nói là thiện tri thức đến thuyết pháp quý vị không thể hội được, ngay cả Phật Bồ Tát có đến cũng hết cách. Đạo lý nằm ở đâu? Do nghiệp chướng của bản thân quá nặng. Cho dù Phật Bồ Tát có phương tiện thiện xảo, nhưng nghiệp chướng của chúng ta rất nặng, thì vẫn cứ nghe không hiểu, chuyện này là sự thật chứ không phải là chuyện giả định.
Bộ kinh này được Đức Thế Tôn giảng tại thành lớn Xá Vệ, và Phật đã cho chúng ta biết trong kinh rằng, năm xưa khi Thế Tôn thuyết pháp tại đại thành Xá Vệ, nơi đây là một đô thị lớn rất phồn hoa, dân số đông đúc. Và tại nơi này, Phật Thích Ca Mâu Ni đã lưu trú một khoảng thời gian rất dài, giảng qua không ít kinh luận, thế nhưng số người có thể tiếp nhận sự giáo huấn của Phật chỉ có một phần ba; một phần ba khác từng nghe nói có một vị Phật Thích Ca Mâu Ni đang giảng kinh ở một nơi nào đó nhưng chưa từng gặp mặt; còn một phần ba số người thì căn bản ngay cả tên của Phật Thích Ca Mâu Ni cũng chưa từng nghe qua. Qua đó có thể thấy, nghiệp chướng này là có thật, quyết chẳng phải hư dối. Phật giảng kinh ở khu vực này, giảng suốt ngần ấy năm trời, vậy mà họ vẫn không biết nơi đây có một vị Phật Thích Ca Mâu Ni. Cho nên tiêu trừ nghiệp chướng là điều khẩn yếu, nghiệp chướng làm sao để tiêu trừ? Đối với đời sống vật chất và đời sống tinh thần, chúng ta hãy xem nhẹ đi một chút, thì nghiệp chướng này liền được tiêu trừ. Phải xem nhẹ nó, phải buông xả nó. Quý vị xem càng nhẹ, buông xả càng nhiều, thì nghiệp chướng của quý vị tiêu trừ càng nhiều. Đó chính là nhìn thấu, nhìn thấu rồi lại phải nhìn thấu thêm, buông xả, buông xả rồi lại phải buông xả thêm. Triệt để buông xả, thì thành Phật. Đẳng Giác Bồ Tát vẫn còn một phẩm sanh tướng vô minh chưa nhìn thấu, chưa buông xả, cho nên ngài chưa thể thành Phật. Do đây có thể biết, sự tu chứng của Phật pháp không có gì khác, chỉ là nhìn thấu và buông xả mà thôi! Vì sao chúng ta nhìn không thấu? Vì sao buông chẳng đành? Là bởi đối với chân tướng của vũ trụ nhân sanh chúng ta chưa làm rõ. Bốn mươi chín năm Thế Tôn vì chúng ta mà nói hết thảy các pháp, là nói những gì? Chẳng qua cũng chỉ là vì chúng ta thuyết minh chân tướng của vũ trụ nhân sanh. Hiểu rõ rồi, triệt để thấu suốt rồi, đây chính là “hiểu sâu” (giải thâm). Quý vị nhận thức sự việc này càng rõ ràng, càng minh bạch, càng thấu triệt, thì quý vị sẽ tin tưởng vào những gì Phật dạy trong kinh, dạy chúng ta cách làm người, cách sinh sống, cách làm việc, cách đối nhân xử thế tiếp vật, lúc đó niềm tin của quý vị mới thâm sâu.