Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 49: Căn Cơ, Căn Tánh Chúng Sanh Mỗi Mỗi Chẳng Đồng, Do Vì Nghiệp Chướng Có Nông Sâu Dày Mỏng

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 004)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Căn cơ, căn tánh chúng sanh mỗi mỗi chẳng đồng, do vì nghiệp chướng có nông sâu dày mỏng.】

Đoạn này giảng rõ căn tánh của chúng sanh vốn dĩ không đồng nhất. Nói cách khác, có người thì rất thông minh, nhưng cũng có người lại tương đối ngu độn.

Trong kinh điển, Đức Phật thường phân loại căn tánh của hết thảy chúng sanh thành ba bậc: Thượng căn, Trung căn và Hạ căn. Phân chia thành ba loại như vậy là nói theo đại thể. Còn nếu phân tích chi tiết, thì căn tánh của chúng sanh có thể nói là sai biệt vô lượng.

Vì sao lại có nhiều sự sai biệt đến thế? Nguyên nhân chính là do chướng ngại có nông sâu khác nhau, sự mê mờ có dày mỏng khác nhau.

Người có sự mê mờ ít, chướng ngại nông, thì biểu hiện ra rất thông minh, lanh lợi, “nghe một ngộ ngàn” (nhất văn thiên ngộ).

Người có sự mê mờ quá nặng, nghiệp chướng quá sâu, thì dù cho Phật Bồ Tát có dùng phương tiện thiện xảo để giảng giải, họ vẫn nghe không hiểu, vẫn chẳng thể nào lãnh ngộ được. Nguyên nhân chính là nằm ở chỗ này.