Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 480: Tín Là Cửa Vào Đạo. Học Phật Việc Đầu Tiên Là Nhất Định Phải Có Tín Tâm. Toàn Bộ Bộ Kinh Này, Lấy Sanh Tín, Khai Giải, Tiến Tu, Thành Chứng, Để Làm Rõ Nghĩa Thú

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 042)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Tín vi nhập đạo chi môn. Học Phật tất đương thủ cụ tín tâm. Thử kinh toàn bộ, thị dĩ sanh tín, khai giải, tiến tu, thành chứng, minh kỳ nghĩa thú】

【Tín là cửa vào đạo. Học Phật việc đầu tiên là nhất định phải có tín tâm. Toàn bộ bộ kinh này, lấy sanh tín, khai giải, tiến tu, thành chứng, để làm rõ nghĩa thú của kinh.】

Cư sĩ Giang Vị Nông cả đời nghiên cứu “Kim Cang Bát Nhã”, cách nhìn của ngài đối với bố cục và mạch lạc của toàn bộ kinh là tuân theo “Kim Cang Kinh Tân Nhãn Sớ”. Trong các bản khoa phán kinh này của cổ đại đức, “Tân Nhãn Sớ” quả thực có điểm độc đáo riêng. Trong số các bậc cổ đức, vẫn chưa thấy ai khác có cách phán giáo như thế này, ngài nói “Tân Nhãn” quả thực có ý vị như vậy; “Tân” là mới trong cũ mới, “Nhãn” là con mắt, “Kim Cang Kinh Tân Nhãn Sớ” đem phần Chánh Tông của kinh chia thành bốn đoạn lớn, bốn đoạn lớn này là Tín - Giải - Hành - Chứng, cùng một khuôn mẫu với cách Thanh Lương Đại sư phán giáo kinh “Hoa Nghiêm”, hoàn toàn giống nhau. Phần sau của quyển sách chúng ta đang dùng có khoa phán, có biểu giải, chư vị nhìn qua là sẽ rất rõ ràng, bốn đoạn lớn Tín - Giải - Hành - Chứng, chính là chỗ này nói sanh tín, khai giải, tiến tu, thành chứng. Tín được đặt ở vị trí đầu tiên, cho nên Tín là cửa vào đạo. Chúng ta học Phật công phu không đắc lực, niệm Phật không những không được nhất tâm, mà ngay cả công phu thành phiến cũng không đạt được, tham thiền không thể đắc định, không thể khai ngộ, nghiên cứu giáo lý không thể đại khai viên giải, căn bệnh nằm ở đâu? Chính là ở chỗ không tin. Đừng cho rằng không phải thế, [đừng nghĩ rằng] tôi tin Phật rồi, tôi đã quy y rồi, tôi đã xuất gia thọ giới rồi; đó chỉ là hình thức, chưa chắc đã là thật.

Tôi nhớ lại, lúc trước tôi xuất gia thọ giới, sau khi thọ giới xong, đương nhiên việc đầu tiên là phải đi thăm Thầy, đến Đài Trung để gặp Thầy Lý. Thầy Lý vừa gặp mặt tôi, câu đầu tiên liền bảo tôi: “Ông phải tin Phật!”. Lúc đó tôi học Phật đã được bảy năm, hình như cũng đã giảng kinh được mấy năm rồi, đã xuất gia thọ giới, vậy mà gặp mặt câu đầu tiên lại là “Ông phải tin Phật!”, tôi sững sờ cả người. Sau đó Thầy Lý giải thích cho tôi, tôi mới hoảng nhiên đại ngộ. Tín không phải là miệng nói tin thì gọi là tin, tin rồi thì phải làm được, chưa làm được tức là chưa tin, tiêu chuẩn của chữ Tín là ở chỗ này. Ví như trên “Kinh Kim Cang” dạy chúng ta, “không - hữu hai bên đều không trụ”, “ưng vô sở trụ nhi hành bố thí” (nên không trụ vào đâu mà hành bố thí), chúng ta đã lìa khỏi hai bên không và hữu hay chưa?. Nếu như vẫn còn phân biệt, có chấp trước, thì “Kinh Kim Cang” này quả thực là chưa tin. Chưa tin, nói lời thành thật, thì chư vị cũng chưa hiểu. Chư vị đừng cho rằng, “Kinh Kim Cang” tôi đã nghiên cứu nhiều năm rồi, đã xem qua rất nhiều bản chú giải của các bậc đại đức, tôi rất hiểu, tôi cũng có thể giảng, giảng hay đến mức hoa trời rơi rụng; nói lời thành thật, chư vị vẫn là chưa giải, nếu thật sự giải rồi thì không có ai lại không chịu làm.

Trước đây tiên sinh Tôn Trung Sơn đề xướng học thuyết “tri nan hành dị” (biết thì khó, làm thì dễ), dùng trong việc học Phật vô cùng thích đáng, Phật pháp quả thực là biết khó làm dễ. Về Hành, lấy Tịnh Độ tông chúng ta mà nói, lúc lâm chung, một niệm, mười niệm đều có thể vãng sanh, dễ dàng biết bao!. Chư vị phải làm rõ đạo lý, lý luận này của Tịnh tông; trên kinh đã nói rồi, Đẳng Giác Bồ Tát đều chẳng thể tự bề thấu đạt, đây là cảnh giới trên quả địa của Như Lai. Các vị Đại Bồ Tát nếu như không được oai thần của chư Phật Như Lai gia trì, các ngài không có cách nào lý giải được. Vãng sanh bất thoái liền thành Phật, có thể thấy việc tu hành thành Phật không khó. Phật Thích Ca Mâu Ni dùng thời gian bốn mươi chín năm, vì chúng ta giảng kinh thuyết pháp, khổ tâm răn dạy. Để làm gì? Để Giải. Giải rất khó! Không giải thì họ không chịu hành. Thời gian bốn mươi chín năm đều đang giảng giải, có thể thấy là biết thì khó chứ làm không khó; chúng ta hành không được, chính là vì biết chưa đủ thấu triệt, vẫn cứ mê luyến ngũ dục lục trần trong lục đạo, chư vị đối với những thứ này vẫn còn mê luyến, chư vị không chịu buông xuống. Mặc dù đã nghe nói rồi, Phật ở trên kinh này giảng “Phàm sở hữu tướng, giai thị hư vọng” (Phàm những gì có tướng, đều là hư vọng), “Nhất thiết hữu vi pháp, như mộng huyễn bào ảnh” (Hết thảy pháp hữu vi, như mộng huyễn bọt bóng), nghe rất thuộc, cũng biết nói, cũng biết giảng cho người khác nghe, thế nhưng lại làm không được. Chuyện gì cũng vẫn cho là thật, chuyện gì cũng vẫn chấp trước, có sự việc nào mà các vị đã buông xuống rồi đâu?. Nguyên nhân này chính là các vị tuy biết, nhưng biết chưa đủ thấu triệt, cái biết chưa đủ thấu triệt đó không dùng được.