Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang
Chủ Đề 267: Đạo Lý Chân Thật Trong Kinh, Tự Nhiên Dũng Hiện (Tuôn Trào)
Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không
Thời gian: Tháng 05 năm 1995
Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore
Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 020)
Chuyển ngữ: Tịch Minh
— ❖ —
【Đạo lý chân thật trong kinh, tự nhiên dũng hiện (tuôn trào).】
Việc này chúng ta có thể tin tưởng. Vì sao vậy? Tôi tin rằng rất nhiều đồng tu đều có kinh nghiệm này. Công phu của chúng ta tuy chưa cao, nhưng khi đọc kinh, có những ý nghĩa trong kinh tự nhiên hiện tiền, tự nhiên thấu suốt. Đây là một cảnh giới tốt, nhưng tuyệt đối không được sanh tâm hoan hỷ. Hễ vừa sanh tâm hoan hỷ thì cảnh giới ấy liền biến mất. Hơn nữa, khi chúng ta đọc kinh, cảnh giới này xuất hiện trong thời gian rất ngắn, không kéo dài lâu, hoặc giả đọc xong cả bộ kinh, chỉ có vài câu kinh là ý nghĩa dâng trào lên.
Người sơ học thường hay sanh tâm đại hoan hỷ trong cảnh giới này, vội vàng lấy bút ghi chép lại vì sợ quên mất. Điều này là có thật. Kỳ thực có cần phải ghi chép hay không? Không cần thiết. Quên đi cũng không sao, quên thì cứ để nó quên. Qua vài ngày nữa nó sẽ lại đến, đừng sợ quên, mà hãy cố gắng giữ gìn tâm thanh tịnh, đây mới là điều quan trọng. Cho nên người biết tu hành thì biết nắm lấy trọng tâm, trọng tâm chính là tâm thanh tịnh. Điều này gọi là “Tư Duy Tu” (思惟修).
Câu này rất khó hiểu. Chúng ta là người sơ học, thường khi thấy ba chữ “Tư Duy Tu” liền rơi ngay vào trong ý thức, tức là rơi vào phân biệt chấp trước, như vậy là sai rồi, đó không phải là quán chiếu nữa. “Tư duy tu” là lấy cái ý nghĩa của nó, “Tư duy” là minh liễu, là thấu suốt. Ý nghĩa của kinh bỗng nhiên dũng hiện, vốn dĩ nghĩa lý này rất trúc trắc, rất khó hiểu, nghe giảng cũng không hiểu, xem chú giải cũng không hiểu, bỗng nhiên lại sáng tỏ, cái sự sáng tỏ này chính là nghĩa của “Tư duy”. Bình thường khi chúng ta muốn suy nghĩ về vấn đề này, về sự việc này, muốn liễu giải một cách có chiều sâu, thì phải suy nghĩ thật kỹ càng mới có thể liễu giải. Ở chỗ này dùng từ “Tư duy” để đại biểu cho ý nghĩa minh liễu (sáng tỏ), kỳ thực hành giả không hề dùng tư duy, cũng không hề đi nghiên cứu, cũng không hề tưởng tượng, mà là tự nhiên thấu suốt, “Tư duy” mang ý nghĩa như vậy.
Còn “Tu” nghĩa là gì? Trước đây không hiểu, nay bỗng nhiên hiểu rõ; cái “không hiểu” kia không còn nữa, đứng trên khía cạnh “đoạn vô minh” mà nói thì gọi là “Tu”. Vô minh là không sáng tỏ, bây giờ đã sáng tỏ rồi. Từ khía cạnh minh liễu thì gọi là “Tư duy”, từ khía cạnh đoạn vô minh thì gọi là “Tu”. Do đó có thể biết, đây thực chất là cùng một sự việc, tùy xem bạn đứng từ phương diện nào mà nói. Cho nên dùng danh từ “Tư duy tu”, như vậy mới là “Thọ trì”, mới có thể lĩnh ngộ. Có thể thấy hai chữ “Thọ trì”, người học Phật chúng ta không được hiểu sai ý nghĩa.
Hiện nay có rất nhiều người cho rằng đọc tụng chính là thọ trì. Kỳ thực đọc tụng không phải là thọ trì, đọc tụng chỉ là đọc tụng, không liên quan gì đến thọ trì cả. “Thọ” (Nhận) là hoàn toàn thấu suốt và tiếp nhận, “Trì” (Giữ) là chân thật làm được, đó mới gọi là Trì. Bạn còn chưa thấu suốt, còn chưa làm được, thì sao gọi là Thọ trì? Giống như đoạn trước đã nói, khi công phu đạt đến trình độ tương đối, đọc kinh ý nghĩa tự nhiên sáng tỏ. Người xưa Trung Quốc cũng thường nói: “Đọc sách ngàn lần, nghĩa kia tự thấy” (Độc thư thiên biến, kỳ nghĩa tự kiến). Không cần nghe thầy giáo giảng giải, cứ một mạch đọc tiếp, đọc đến sau cùng thì thông suốt, đều thấu hiểu cả.
Đó là việc gì vậy? Là tâm thanh tịnh rồi. Văn chương của các bậc Cổ Thánh Tiên Hiền đều là từ trong tâm thanh tịnh lưu xuất ra. Tâm tôi thanh tịnh, tâm tôi chân thành, tâm tôi từ bi; những văn chương, ngôn ngữ của các Ngài là từ cái tâm ấy lưu xuất ra, hôm nay tâm của tôi và tâm của các Ngài giống nhau, thì văn chương các Ngài viết sao tôi lại không hiểu được? Các Ngài viết cũng chính là tôi viết, từ một tâm này mà lưu xuất ra. Sở dĩ chúng ta không hiểu, là vì dụng tâm của các Ngài và dụng tâm của chính chúng ta không giống nhau, vậy thì bạn không hiểu rồi. Nếu như dụng tâm như nhau, thì không có gì là không hiểu.
Sau khi quý vị hiểu rõ đạo lý này rồi, thì Phật pháp không khó. Tất cả kinh điển của Phật có dễ hiểu không? Dễ hiểu. Phật là tâm chân thành, tâm thanh tịnh, tâm bình đẳng, tâm đại từ bi. Bạn cũng phải dùng cái tâm này, thì khi vừa mở kinh điển ra, ý nghĩa bạn hoàn toàn thấu suốt. Cái gọi là “Người đồng tâm này, tâm đồng lý này”, chính là một việc như vậy thôi.