Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 194: Cảnh Và Tâm, Pháp Và Phi Pháp, Kiến Giải Đối Đãi Chưa Quên, Thì Chưa Thể Xuất Thế Gian

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 013)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Cảnh cùng Tâm, Pháp cùng Phi Pháp, kiến giải đối đãi chưa quên, thì chưa thể xuất thế gian.】

“Đối đãi” chính là tương đối. Cảnh (hoàn cảnh bên ngoài) và Tâm là tương đối, Pháp và Phi Pháp là tương đối. Giống như trong Kinh Lăng Nghiêm [^1] hay Tâm Kinh thường nói, hàng phàm phu chúng ta thường đem “Sắc” và “Không” lập thành tương đối.

Trong Kinh này [Kinh Kim Cang], “Bốn Tướng” [^2] cũng đều do tương đối mà thiết lập: Tướng Ngã (ta) đối đãi với tướng Nhân (người), tướng Nhân đối đãi với tướng Chúng sanh. Hễ quan niệm này vẫn còn tồn tại, vẫn chưa quên được, thì không thể vượt thoát thế gian.

Chư vị hãy thử nghĩ xem, đạo lý này nằm ở đâu?

Bởi vì người đó vẫn còn phân biệt, vẫn còn chấp trước. Tất cả mọi sự đối đãi (nhị nguyên/tương đối) đều từ trong vọng tưởng, phân biệt, chấp trước mà sinh ra. Rời xa phân biệt và chấp trước thì sự đối đãi chẳng còn nữa, khi ấy mới là một thể trọn vẹn (nhất thể).

Rời xa hết thảy phân biệt, chấp trước, chư vị cần phải biết rằng, pháp giới vốn dĩ là “Nhất Chân”, là Nhất Chân Pháp Giới.

Chỉ vì có phân biệt, chấp trước, nên Nhất Chân Pháp Giới liền biến hiện thành Thập Pháp Giới (mười pháp giới). Sự chấp trước của chúng ta đặc biệt nặng nề, nên mới đọa lạc vào Lục đạo (sáu nẻo luân hồi) nằm trong Thập pháp giới.

Thập pháp giới phân chia thành Nhiễm và Tịnh: Tứ Thánh [^3] là pháp giới thanh tịnh, còn Lục đạo là pháp giới ô nhiễm.

Sự chấp trước của chúng ta vô cùng nghiêm trọng, nên đọa lạc trong luân hồi Lục đạo. Đây chính là “chưa thể xuất thế gian”, không thể vượt thoát khỏi luân hồi Lục đạo vậy.

Chú thích của người dịch để làm rõ nghĩa:

● [^1] Trong bản gốc ngài nói “Giống như Tâm Kinh”, nhưng ý nghĩa về Sắc/Không bao hàm cả hệ tư tưởng Bát Nhã.

● [^2] Bốn Tướng: Ngã tướng, Nhân tướng, Chúng sanh tướng, Thọ giả tướng.

● [^3] Tứ Thánh: Thanh Văn, Duyên Giác, Bồ Tát, Phật (trong phạm vi Thập pháp giới).