Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 160: Nhân Duyên Tụ Hội, Đương Thể Giai Không

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 011)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Nhân duyên tụ hội, đương thể giai không.】

Phía trước đều đã từng nói qua đạo lý này rồi, tất cả hết thảy các pháp đều do nhân duyên tụ hội mà sanh khởi. Pháp do duyên sanh thì không có tự thể, trên kinh Phật giảng là “vô hữu tự tánh”, vô hữu tự tánh chính là không có tự thể, là hiện tượng do đủ loại điều kiện tụ hội lại mà hiện ra, cho nên gọi là “đương thể giai không” (ngay thể đó là không).

Nếu quý vị nhìn cho tường tận, nhìn cho thấu đáo, thì tự nhiên sẽ không còn chấp trước nữa; nghĩa là nói, sẽ không còn để nó ở trong tâm. Tâm của quý vị thường thường giữ được sự rỗng rang, thanh tịnh. Tâm rỗng không thì sẽ linh thông sáng suốt.

Trong tâm hễ có vật thì sẽ mê, liền bị mê hoặc, không linh mẫn, trở nên tối tăm đần độn. Tại sao con người lại ra nông nỗi này? Là do trong tâm chứa đựng quá nhiều thứ, những điều vướng bận lo âu quá nhiều, cho nên trí huệ của họ không còn nữa, trở nên tối tăm mê mờ.

Nếu tâm là rỗng không, trong tâm chẳng có thứ gì, thì cái tâm đó sanh trí huệ. Chúng ta hãy xem Lục Tổ Đại Sư của Thiền Tông đã nói, ngài Huệ Năng lão nhân gia đã nói: “Đệ tử trong tâm thường sanh trí huệ”. Khi Ngài bái kiến Ngũ Tổ, Ngài thưa với Ngũ Tổ rằng: “Đệ tử trong tâm thường sanh trí huệ”.

Một số đồng tu của chúng ta cũng thường hay đến tìm tôi, họ nói gì vậy? “Thường sanh phiền não”. Thường sanh phiền não nên họ mới đến tìm tôi. Vì sao lại sanh phiền não? Vì trong tâm chứa vật nhiều quá rồi.

Tại sao Huệ Năng Đại Sư lại có thể sanh trí huệ? “Bổn lai vô nhất vật” (Xưa nay không một vật). Ngài không có một vật, trong tâm Ngài cái gì cũng không có, nên mới sanh trí huệ. Cho nên, trong tâm không được phép có vật, tâm mà có vật thì tâm ấy hỏng rồi.

Giáo dục hiện đại phổ cập, mọi người đều đã từng đi học, đều đã học qua hình học. Hình tròn ở trong hình học, cái tâm vòng tròn có chứa vật hay không? Tâm vòng tròn nếu có vật thì hỏng rồi, thì không còn tròn nữa.

Tâm không thể chứa vật thì tâm mới khỏe mạnh, tâm khỏe mạnh thì thân sẽ khỏe mạnh, đây là đạo lý nhất định! Khi trong tâm có vướng mắc, đó là bệnh lớn! Là gốc bệnh! Không những là gốc bệnh của những đau khổ tật bệnh trong một đời chúng ta, mà còn là gốc bệnh của sanh tử luân hồi. Phải biết rằng đương thể giai không.