TỊNH ĐỘ ĐẠI KINH GIẢI DIỄN NGHĨA
Tập 110
Chủ giảng: Lão pháp sư Tịnh Không
Thời gian: Ngày 12 tháng 08 năm 2010
Địa điểm: Giảng đường Hoa Nghiêm Malaysia
Việt dịch: Ban biên dịch Pháp Âm Tuyên Lưu
Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi. Mời xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 129, bắt đầu xem từ giữa dòng thứ hai từ dưới lên:
“Gia Tường Sớ nói: khổ của tam hữu (tức là sanh tử trong tam giới), cho nên gọi là tam khổ. Chân Giải cho rằng lời giải thích của Gia Tường là ổn (chỉ cho lời giải thích của sư Gia Tường là ổn thỏa hơn)”, tức là vững vàng thỏa đáng. Trước hết chúng ta nói về hai chữ tam hữu này, đây là danh từ trong Phật học, tam là tam giới, trong dấu ngoặc đơn đã có chú thích rồi, Dục giới hữu, Sắc giới hữu, Vô sắc giới hữu, đây gọi là tam hữu. Hữu nghĩa là gì? Đã có nhân, có nhân thì đương nhiên sẽ có quả báo. Chữ “hữu” ở đây chính là có nhân, chúng ta đã có nhân của Dục giới, gặp được duyên thì hiện tượng của Dục giới sẽ hiện tiền. Sắc giới là phân biệt, Vô sắc giới là vọng tưởng, trong kinh Hoa Nghiêm nói về chấp trước, phân biệt, vọng tưởng, đương nhiên cả ba loại này đều có, chỉ là xem thành phần loại nào nhiều hơn. Dục giới thì chấp trước hết sức nghiêm trọng, lại thêm phân biệt và vọng tưởng, đây là nhân của Dục giới. Sắc giới thì chấp trước mỏng nhạt, phân biệt tương đối nặng, đây là thuộc về Sắc giới, tuy nói tương đối nặng, nhưng so với Dục giới thì vẫn còn nhẹ hơn nhiều, dù sao họ cũng ở trong 18 tầng trời của Sắc giới. Vô sắc giới hoàn toàn là mê hoặc, chính là vọng tưởng, cho nên họ không thể giác ngộ, không thể thoát khỏi tam giới, tam giới chính là lục đạo, thoát khỏi tam giới cũng chính là thoát khỏi lục đạo luân hồi. Trong Phật pháp có nói, đây là kiến tư phiền não, trần sa phiền não, vô minh phiền não, ba loại phiền não này thảy đều đầy đủ thì chính là khổ của tam hữu, quả báo là ở tam đồ lục đạo, rất không dễ gì thoát khỏi, có thể nói rằng không gặp được Phật pháp thì căn bản không thể thoát khỏi. Trong tôn giáo có giáo dục rất tốt, đa phần là dạy bạn đoạn ác tu thiện, nếu thật sự có thể đoạn ác tu thiện, thì trong lục đạo chỉ có thể duy trì không bị đọa vào ba đường ác, luân chuyển nơi hai cõi người và trời, so với tình hình của ba đường ác thì tốt hơn rất nhiều rồi, cho nên đây là phước báo trời người. Phước nhất định phải tự mình tu, đoạn kinh văn dài phía trước là dạy cho chúng ta cách tu phước, tu phước cần phải có trí tuệ, có trí tuệ thì bạn mới nhận biết được ruộng phước chân thật. Nếu như bạn không nhận biết được ruộng phước chân thật, nhận giả thành thật, vậy thì chẳng những không trồng được phước, mà đã tạo tội nghiệp, như thế thì sai rồi. Cho nên trí tuệ rất quan trọng. Ba loại phiền não này, ở trong kinh Đại thừa còn gọi là kiến tư thập sử, đây đều là nói về chấp trước, vấn đề nghiêm trọng trong lục đạo. Kiến là năm loại cách nhìn sai lầm lớn, tư là tham sân si mạn nghi, năm loại này là những tư tưởng sai lầm, tạo thành nghiệp nhân sanh tử trong tam giới, đây là khổ của tam hữu. Lời giải thích này của sư Gia Tường, pháp sư Đạo Ẩn của Nhật Bản cũng khẳng định lời giải thích này, giải thích rất hay.
Chúng ta lại tiếp tục xem, “bởi vì dứt trừ cái khổ sinh tử trong tam hữu lại càng khế hợp với tông chỉ của Tịnh tông”, tông chỉ tu học của Tịnh độ tông chúng ta. “Chân Giải giải thích kinh văn như sau: Như Lai là Đại y vương, có thể biết rõ bệnh, tùy bệnh cho thuốc, trị cái khổ trong tam hữu. Bệnh có nhiều loại nên pháp dược cũng nhiều, cho nên nói là các pháp dược”, đây là một đoạn giải thích trong Chân Giải. Như Lai, đây là nói hết thảy chư Phật, đều được xưng là Như Lai. Xem chúng sanh trong lục đạo, chúng sanh trong mười pháp giới đều ví như bệnh nhân, trong pháp giới tứ thánh thì bệnh nhẹ một chút, còn chúng sanh trong lục đạo thì bệnh rất nặng, là hết sức nghiêm trọng. Những người này biết rõ, hết thảy chúng sanh đang mắc phải bệnh gì, chư Phật Như Lai biết rõ, làm sao các ngài biết được? Cái ngài đã kiến tánh, đây là chỗ mấu chốt của việc không gì không biết, chỉ cần kiến tánh thì sẽ không gì không biết, không gì không thể. Bạn biết được căn bệnh của chúng sanh nằm ở đâu, đúng bệnh kê thuốc, thuốc đến bệnh tiêu, bệnh thật sự có thể chữa khỏi, cho nên mới tùy bệnh cho thuốc. Đều là thí dụ cho việc chúng sanh mê hoặc nhiều, tập khí phiền não nhiều, thế nên tạo ra vô lượng vô biên tội nghiệp, những gì bạn tạo đều chắc chắn phải nhận báo, không phải tạo tội là xong. Phật nói cho chúng ta biết, tu pháp môn sám hối, “tội từ tâm khởi, vẫn phải đem tâm sám”, sám trừ nghiệp chướng thì tội sẽ tiêu mất. Tội đã tiêu rồi, nghiệp chướng đều chẳng còn nữa phải không? Chưa hẳn như vậy. Tại vì sao? Bản thân nội tâm của ta đã chẳng còn nghiệp chướng này, những chúng sanh mà ta từng làm tổn hại họ có còn nghiệp chướng hay không? Nếu như họ vẫn còn nghiệp chướng, họ ghi hận, oán thù nhất định phải đòi cho bằng được, tuy ta đã thành Phật, thành Bồ-tát, nhưng vẫn là đối tượng để họ tìm đến báo thù.