TỊNH ĐỘ ĐẠI KINH GIẢI DIỄN NGHĨA

Tập 108

Chủ giảng: Lão pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Ngày 11 tháng 08 năm 2010

Địa điểm: Giảng đường Hoa Nghiêm Malaysia

Việt dịch: Ban biên dịch Pháp Âm Tuyên Lưu

Chư vị pháp sư, chư vị đồng học, mời ngồi. Mời xem Đại Thừa Vô Lượng Thọ Kinh Giải, trang 128, bắt đầu xem hàng thứ 2 từ dưới lên, bắt đầu xem từ “điều phục chúng sanh, tuyên thuyết diệu lý”, chúng ta đọc đoạn văn này:

“Điều phục chúng sanh, tuyên thuyết diệu lý. Điều là điều hòa, chúng sanh là hết thảy hữu tình. Tuyên là chỉ bày, diệu lý là lý thể thật tướng, cũng chính là tri kiến Phật trong kinh Pháp Hoa. Mở ra tri kiến Phật, chỉ bày tri kiến Phật, đó chính là tuyên thuyết diệu lý.” Chúng ta xem đoạn này, đoạn này đều thuộc về hành môn thù thắng của Phổ Hiền. Đoạn trước nói với chúng ta về phá mê khai ngộ, điều này hết sức quan trọng, nếu như chúng ta mê mà không giác, chư Phật Bồ-tát tuy từ bi cũng không giúp được gì. Cho nên đem phá mê khai ngộ được đặt ở phía trước, rồi sau đó lại giáo hóa chúng ta làm thế nào lìa khổ được vui. Sự sắp đặt thứ tự này trong kinh giáo mang lại cho chúng ta khải thị rất lớn, khiến chúng ta nhớ đến trong giáo pháp Đại thừa thường nói “Phật độ người có duyên”, thế nào là người có duyên? Họ có thể tin, có thể hiểu, có thể hành, có thể chứng, đây là người có duyên. Điều kiện đầu tiên của người có duyên chính là họ có trí tuệ, họ có năng lực phân biệt đúng sai tà chánh, không có điều kiện này thì không thể làm được. Không có điều kiện này, Phật xuất hiện rồi, Bồ-tát xuất hiện rồi, nhưng họ không tin; Phật Bồ-tát thị hiện cho họ thấy, diễn thuyết cho họ nghe, nhưng họ nghe không hiểu, đây thật sự gọi là không có duyên, cho nên chư Phật Bồ-tát dù từ bi đến mấy cũng không gia trì được. Điều kiện phía trước đầy đủ, giác mà không mê, tiếp theo đây là kinh văn của ngày hôm nay, dùng bi trí trị khổ. Bồ-tát giúp chúng ta lìa khổ được vui, điều đầu tiên là tâm đại bi, lòng từ bi đang thúc đẩy. Từ bi này là từ trong tự tánh lưu lộ ra, là tánh đức, chỉ cần kiến tánh thì rất tự nhiên liền lưu lộ ra. Loại từ bi này là không có điều kiện, cho nên trong kinh thường nói “vô duyên đại từ, đồng thể đại bi”, từ là giúp người được vui, bi là giúp người lìa khổ, đều không có điều kiện. Vô duyên chính là không có điều kiện, phải là cách làm như vậy, giống như lòng yêu thương che chở của cha mẹ đối với con cái, không có điều kiện. Chư Phật Bồ-tát sau khi minh tâm kiến tánh, biết rõ hết thảy chúng sanh và chính mình là một thể, một thể thì đương nhiên sẽ không có điều kiện để nói, cho nên gọi là đồng thể đại bi. Những lời ngài nói, chúng ta có thể tin, có thể hiểu, có thể hành.

Điều phục chúng sanh, điều là điều hòa. Cổ thánh tiên hiền của Trung Quốc chúng ta rất xem trọng chữ này, hòa làm quý. Hết thảy chúng sanh cùng chung sống trên mảnh đất này, trên địa cầu này, nếu như không hòa, đó chính là tai nạn, thiên tai nhân họa đều sẽ đến. Bí quyết tối thượng để hóa giải những thiên tai nhân họa này chính là hoà, cho nên hoà làm quý. Con người hoà thì chiến tranh sẽ không còn nữa, nhân họa cũng không còn nữa; nếu con người hòa thì núi sông đất đai, cây cối hoa cỏ đều hòa, thiên tai tự nhiên liền biến mất; nếu không hòa, vậy mọi rắc rối đều nảy sanh, cho nên điều hòa. Chúng sanh, ở đây nói về hết thảy chúng sanh hữu tình, trong hết thảy chúng sanh thì hữu tình là quan trọng nhất, vì sao vậy? Hữu tình có thể sanh ra biến hóa, chúng sanh vô tình là biến hóa theo, nó không biết chủ động, nó không thể chủ động, nó là ảnh hưởng theo chúng sanh hữu tình; tâm thái của chúng sanh hữu tình lương thiện thì chúng sanh vô tình cũng lương thiện theo. Chúng sanh hữu tình, hiện nay chúng ta nói là động vật, trong các loài động vật thì con người là linh nhất, con người sở dĩ khác với tất cả động vật, bởi con người có thể rõ lý, hiểu rõ đạo lý, con người biết sống thuận theo quy luật của đại tự nhiên, đây là người, thuận quy luật tự nhiên chính là thuận theo pháp tánh, đây là lương thiện.

Chúng ta xem thấy những người chân thật giác ngộ là những người nào? Người sanh trong nhất chân pháp giới, ai nấy đều đã giác ngộ, không phải là giác ngộ thông thường, là đại triệt đại ngộ, minh tâm kiến tánh được nói trong giáo pháp Đại thừa, là người như vậy. Cho nên họ mới là hài hòa đúng tiêu chuẩn. Vì sao vậy? Không còn chính mình, đã phá chấp ta rồi, giống như kinh Kim Cang nói “không tướng ta, không tướng người, không tướng chúng sanh, không tướng thọ giả”, họ ở trong cảnh giới này. Chẳng những rời khỏi hết thảy tướng hư ảo này, không còn chấp trước nữa, không còn phân biệt nữa, ngay cả ý niệm cũng không còn. Nửa phần sau của kinh Kim Cang nói “không thấy ta, không thấy người, không thấy chúng sanh, không thấy thọ giả”, cái thấy đó chính là ý niệm, ý niệm đều không còn nữa, đương nhiên là một mảng hài hòa, người Trung Quốc chúng ta gọi là một bầu hòa khí, có thể thấy được ở cõi Thật báo trang nghiêm của chư Phật Như Lai. Cõi Thật báo ở đâu? Trong giáo pháp Nhất thừa, Phật nói lời chân thật với chúng ta, chính ngay lúc này, chính ngay nơi này, cư dân trên địa cầu chúng ta một khi giác ngộ, xoay chuyển ý niệm, nơi này chính là cõi Thật báo trang nghiêm, nơi này chính là pháp giới nhất chân. Vì sao vậy? Nguyên lý nguyên tắc đã nhiều lần tuyên giảng với chúng ta, “hết thảy pháp từ tâm tưởng sanh”. Tư tưởng của chúng ta đã lệch, tư tưởng đã sai, hết thảy tai nạn liền hiện tiền; nếu tư tưởng lương thiện, nếu tư tưởng thuần chánh, hết thảy tai nạn này liền không còn nữa. Cho nên tai nạn không phải là thật, trong mắt chư Phật Bồ-tát thì đó là hư huyễn, không phải thực tại. Đây là nói rõ tầm quan trọng của hòa.