Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 630: Thọ Trì Kinh Này, Tất Phải Đem Nghĩa Thú Đã Giảng Nói, Lãnh Hội Triệt Để

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 054)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Thọ trì kinh này, tất phải đem nghĩa thú được giảng nói, lãnh hội triệt để. Sau đó mới có thể trải qua sự việc mà rèn luyện tâm (lịch sự luyện tâm). Đặc biệt nên vào lúc đi đứng nằm ngồi, lúc mặc áo ăn cơm, lúc đón khách tiễn khách, lúc làm việc hàng ngày, mọi lúc mọi nơi, thường đem nghĩa thú đã lãnh hội, bảo tồn dung dưỡng trong tâm, thong dong nghiền ngẫm, chớ để gián đoạn.】

Đoạn thứ năm này rất quan trọng, hoàn toàn là nói về phương pháp dụng công, công phu tu hành chân chính chính là ở chỗ này. Thế Tôn nhiều lần yêu cầu chúng ta, phải đối với kinh điển này “thọ trì đọc tụng, vì người diễn thuyết”, không thể thọ trì toàn bộ kinh thì thọ trì bốn câu kệ trong kinh này cũng được. Sở dĩ gọi là bốn câu kệ, tức là bất kỳ bốn câu kinh văn nào trong bổn kinh, hoàn toàn không đặc biệt chỉ định là bốn câu nào, bất kỳ bốn câu nào cũng được. Thế nhưng ý nghĩa của kinh này, bốn câu hay là một câu đều được, quý vị phải “lãnh hội triệt để” mới được, nếu như bốn chữ này không làm được, quý vị tu hành sẽ không có cách nào dụng công, đừng nói là công phu không đắc lực, mà căn bản là không có cách nào dụng công, nói cách khác, cũng không có cách nào tu hành; cho nên nhất định phải có thể lãnh hội triệt để. Lãnh hội triệt để rất khó, vô cùng khó khăn! Người thời trước so với người hiện đại chúng ta có sự nhẫn nại hơn, có nghị lực hơn, tâm của họ chân thành, thanh tịnh, thuần nhất, do đó tu hành rất dễ được cảm ứng. Người hiện tại tâm tán loạn, vọng tưởng tạp niệm nhiều hơn cổ nhân cả ngàn lần, vạn lần, không thể so sánh được! Người xưa phần lớn có thể lãnh hội triệt để là đắc lực nhờ vào việc đọc tụng, họ có thể trong một thời gian dài không xen tạp, không gián đoạn mà đọc, một ngày đọc kinh có thể đọc liền mấy giờ đồng hồ. Nói chung, nếu như mỗi ngày đều nhất tâm nhất ý đọc, không có vọng tưởng, không có tạp niệm, mỗi ngày có thể duy trì bốn giờ đồng hồ, người căn tánh lanh lợi thì ba, năm năm sẽ khai ngộ, liền có thể lãnh hội triệt để; người căn tánh chậm lụt, mười năm, hai mươi năm cũng có thể khai ngộ.

Chúng ta xem trong lịch sử Phật giáo quá khứ, nhìn thấy trong ngữ lục của các bậc Cổ đại đức, bất luận là người xuất gia hay là người tại gia tu hành, họ rất chân thành! Tất nhiên ảnh hưởng từ hoàn cảnh bên ngoài cũng rất lớn, thời xưa Trái đất vẫn to lớn như thế này, nhưng dân số ít, đất rộng người thưa. Ở Trung Quốc chúng ta, vào những năm đầu Dân Quốc, những năm cuối triều Thanh, dân số Trung Quốc là bốn trăm triệu, hiện tại là mười hai trăm triệu (1,2 tỷ), tăng lên gấp hai lần, cho nên [thời xưa] người ít đất rộng. Cuộc sống không căng thẳng như người hiện tại, người hiện tại nếu không liều mạng làm việc thì không có cơm ăn, người thời trước không cần liều mạng cũng có cơm ăn, điều đó không giống nhau, hoàn cảnh đối với thân tâm chúng ta đều có ảnh hưởng. Có một số người nói phước báo của người hiện đại lớn hơn người thời trước, tôi nghe xong thì không cho là đúng như vậy. Người thời trước buổi tối tụ hội, cùng lắm là đốt đuốc, thắp nến, không có đèn điện tiện lợi và sáng sủa như thời nay. Chúng ta có được một chút tiện lợi này, quý vị phải hiểu rằng, đã phải trả giá biết bao nhiêu, thật sự là cái được không bù đắp nổi cái mất. Cái giá phải trả này, không có cách nào ước tính được, sức ảnh hưởng của nó là vô cùng sâu xa và lâu dài. Hiện tại các nhà khoa học cảnh báo chúng ta, môi trường Trái đất đã bị phá hoại, cân bằng sinh thái đã bị phá hoại, thứ gì đã phá hoại? Văn minh vật chất không ngừng tiến triển, đã phá hoại môi trường sinh thái của Trái đất. Môi trường sinh thái bị phá hoại rồi, sẽ mang đến cho nhân loại thảm họa, những đại kiếp nạn vô cùng khốc liệt. Đây là việc tốt sao? Đây là có phước báo hơn người thời trước sao?

Chúng ta đọc văn chương của cổ nhân, đọc thi từ của cổ nhân, người thời trước bất luận là người ở tầng lớp thượng lưu, hay là bình dân, nông phu, tiểu thương, dưới ngòi bút miêu tả của văn nhân, cuộc sống của họ đều thanh bình, đẹp đẽ như thơ như họa, quả thực có chân thiện mỹ tuệ, hiện tại thì không còn nữa. Người thời trước trải qua cuộc sống của người cõi trời, người hiện nay trải qua cuộc sống gì? Cuộc sống của yêu ma quỷ quái. Đây là sự thật, điều này không giả, không phải là cuộc sống của con người, cuộc sống của yêu ma quỷ quái, làm sao có thể so sánh với chuẩn mực của cõi người, cõi trời cho được. Nếu chư vị thật sự bình tĩnh, cẩn thận đi quan sát, quý vị mới có thể chân chính thể hội được rằng, người nay không bằng người xưa, bất luận ở phương diện nào cũng đều không sánh bằng. Cho nên người xưa lãnh hội kinh nghĩa tương đối dễ dàng, hiện tại nói lãnh hội là khó, lãnh hội triệt để đương nhiên lại càng khó hơn. Thế nhưng nếu quý vị không có mức độ lãnh hội tương đương, tôi vừa mới nói rồi, sẽ không có cách nào tu hành. Tu hành ở chỗ nào? Câu nói ngay bên dưới: “Lịch sự luyện tâm”, lịch là kinh lịch, trải qua; sự chính là những việc vụn vặt trong đời sống hàng ngày, mỗi ngày quý vị làm những sự việc này, ngay trong công việc mà đề khởi công phu quán chiếu. Bát Nhã Ba La Mật ở đâu? Kim Cang Bát Nhã Ba La Mật ở đâu? Ở ngay trong đi đứng nằm ngồi. “Hành” nghĩa là đi đường, đi lại; không đi lại thì ngồi ở đây, hiện tại mọi người đều đang ngồi trong giảng đường, ngồi ở chỗ này; hoặc là lúc nằm xuống ngủ. Lúc mặc áo ăn cơm, người biết ăn cơm thì mỗi một miếng cơm đều là Bát Nhã Ba La Mật, quý vị có biết không? Nếu quý vị không lãnh hội triệt để, quý vị làm sao có thể mỗi một miếng cơm đều là Kim Cang Bát Nhã chứ? Mỗi một ngụm trà đều là Kim Cang Bát Nhã chứ? Cho đến đón khách tiễn khách, trong nhà quý vị có khách đến, quý vị hoan nghênh họ, họ ra về quý vị tiễn đưa họ, tất cả đều là Bát Nhã Ba La Mật. Công việc hàng ngày, bất luận quý vị làm ngành nghề nào, bất luận quý vị làm công việc gì, mọi lúc mọi nơi, từng ly từng tí, không có một pháp nào mà chẳng phải Bát Nhã Ba La Mật. Thật sự là như vậy sao? Là thật đấy. Quý vị xem, ngay phần mở đầu của bổn kinh, chẳng phải Thích Ca Mâu Ni Phật đã đắp y, ôm bát vào đại thành Xá Vệ khất thực đó sao? Những gì Ngài biểu hiện chính là Kim Cang Bát Nhã, phàm phu chúng ta hời hợt lơ đễnh nên không nhìn ra, nhưng đã được Tôn giả Tu Bồ Đề nhìn ra rồi. Cho nên Tôn giả Tu Bồ Đề tán thán “Hy hữu Thế Tôn”, thật quá đỗi hy hữu! Không ngờ rằng Kim Cang Bát Nhã chí cao vô thượng, hóa ra lại nằm ngay trong lúc đi đứng nằm ngồi, mặc áo ăn cơm.