Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang
Chủ Đề 628: Nói Người Ấy Đã Vào Bậc Thánh Quả, Vĩnh Viễn Không Thối Chuyển Vô Thượng Bồ-Đề, Nên Gọi Là Chánh Định Tụ
Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không
Thời gian: Tháng 05 năm 1995
Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore
Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 054)
Chuyển ngữ: Tịch Minh
— ❖ —
【Nói người ấy đã vào bậc Thánh quả, vĩnh viễn không thối chuyển Vô thượng Bồ-đề, nên gọi là Chánh định tụ.】
Đây cũng chính là điều chúng ta thường gọi là chứng Tam bất thoái, đến lúc này là đã chứng Tam bất thoái rồi. Nếu xét theo thứ lớp quả vị Bồ-tát của Viên giáo mà nói, Bồ-tát Sơ tín vị chứng Vị bất thoái; Sơ tín của Viên giáo tương đương với quả Tu-đà-hoàn của Tiểu thừa, thế nhưng đây là Viên giáo, không phải Biệt giáo. Đến Thất tín vị trở lên, mới chứng được Hành bất thoái; nếu chứng được Sơ trụ vị, thì liền chứng được Niệm bất thoái. Vị bất thoái, Hành bất thoái, Niệm bất thoái, đây gọi là chứng Tam bất thoái.
Niệm bất thoái chính là quả vị như vậy, trong từng tâm niệm của ngài nhất định đều hướng về quả địa của Như Lai, thuật ngữ trong kinh Phật gọi là Tát-bà-nhã hải; Tát-bà-nhã chính là trí huệ cứu cánh viên mãn, cũng chính là A-nậu-đa-la Tam-miệu Tam-bồ-đề; ngài sẽ không bao giờ thối chuyển nữa, sẽ không lui sụt trở lại nữa. Đây là chứng Tam bất thoái.
Trong Tịnh tông, chúng ta thường giảng “Viên chứng Tam bất thoái”, chữ “Viên” đó thật là thù thắng chẳng thể nghĩ bàn, Viên là viên mãn, ngài ở đây tuy chứng Tam bất thoái, nhưng chưa viên mãn. Chúng ta thử hỏi: Bồ-tát tu hành ở bậc này, ngài có thối chuyển hay không? Có thối chuyển, ngài vẫn sẽ thối chuyển. Thế nhưng giới hạn thối chuyển của ngài, thấp nhất cũng sẽ không thối sụt xuống dưới bậc Sơ trụ. Sơ trụ là ranh giới cuối cùng của ngài, khi ngài lui sụt thì cũng chỉ lui đến chỗ này, tuyệt đối không thối sụt xuống dưới bậc Sơ trụ.
Chúng ta đọc trong các bộ Đại Kinh thấy rằng, Bồ-tát Thất địa vẫn còn thối chuyển, đến Bồ-tát Bát địa thì mới thực sự không thối chuyển nữa, Bát địa sẽ không thối chuyển. Bát địa gọi là Bất động địa, chuyển A-lại-da thức thành Đại viên cảnh trí, đến Bát địa mới chuyển, cho nên Bát địa không thối chuyển. Nếu chúng ta nói “Viên chứng Tam bất thoái”, tiêu chuẩn thấp nhất phải là Bồ-tát Bát địa, như vậy mới có thể xem là Viên chứng Tam bất thoái, vĩnh viễn không bao giờ thối chuyển nữa. Thế nên cảnh giới này gọi là Chánh định tụ.