Những Lời Khai Thị Trí Huệ Trong Kinh Kim Cang

Chủ Đề 506: Lục Độ Vạn Hạnh, Thảy Đều Như Pháp Tinh Tấn Tu Hành, Mà Trong Lòng Chưa Từng Vướng Bận Chút Gì

Chủ giảng: Pháp sư Tịnh Không

Thời gian: Tháng 05 năm 1995

Địa điểm: Cư Sĩ Lâm Phật Giáo Singapore

Trích lục từ: Báo cáo nghiên cứu Kim Cang Bát Nhã (Tập 044)

Chuyển ngữ: Tịch Minh

— ❖ —

【Lục độ vạn hạnh, thảy đều như pháp tinh tấn tu hành, mà trong lòng chưa từng vướng bận chút gì.】

Lục độ từ bố thí, trì giới, nhẫn nhục, tinh tấn, thiền định, đều thuộc về sự, thuộc về sự tướng. Hết thảy pháp thế gian và xuất thế gian vô lượng vô biên, tổng kết lại không ngoài năm cương lĩnh lớn này, tức là năm độ trước. Câu phía sau, “trong lòng chưa từng vướng bận chút gì”, câu này chính là Bát-nhã Ba-la-mật. Về mặt sự tướng, thì có làm hay không? Làm! Phải nghiêm túc làm, phải nỗ lực làm, phải dốc hết tâm sức làm cho đến mức tận thiện tận mỹ, nhưng trong tâm vẫn như không có chuyện gì, sạch sẽ trong ngần, một mảy trần cũng không nhiễm. Không chỉ là làm xong việc rồi không nhiễm, mà ngay lúc đang làm cũng không nhiễm, như vậy quý vị mới đích thực là người tu học Đại thừa.

Chúng ta phải biết ở trong đây có mối quan hệ rất lớn, trong tâm hễ có một chút nhiễm trước thì đó chính là nghiệp luân hồi. Chỉ cần có một mảy may nhiễm trước, dẫu cho nghiệp quý vị làm là thiện nghiệp, thiện nghiệp là lợi ích chúng sanh, lợi ích xã hội, không phải vì tự lợi, thì đó là thiện nghiệp; trong Phật pháp nói thiện và ác, phàm những gì lợi ích cho chúng sanh thì đó là thiện, quả báo ở ba đường thiện. Nếu có một niệm là vì chính mình, hoặc là vì đoàn thể nhỏ của mình, đây là tâm tự tư tự lợi, thì đây chính là ác, quả báo ở ba đường ác. Cho nên chỉ cần trong tâm có một mảy may trước tướng, đều là nghiệp luân hồi, chúng ta nếu hiểu rõ sự thật này mới thấy đáng sợ. Chúng ta đang dùng tâm luân hồi, tâm luân hồi là gì? Vọng tưởng, phân biệt, chấp trước, đây chính là tâm luân hồi. Cái gọi là ba tâm hai ý, quý vị dùng ba tâm: A-lại-da, Mạt-na, Đệ lục ý thức, đây là ba tâm; hai ý chính là Mạt-na thức và ý thức. Mạt-na gọi là ý căn, thức thứ sáu gọi là ý thức, hợp lại chính là hai ý. Dùng cái tâm này, quý vị dùng tám thức năm mươi mốt tâm sở, thì đây gọi là tâm luân hồi. Việc làm lại là nghiệp luân hồi, mà quý vị còn muốn siêu việt lục đạo luân hồi sao, không có chuyện đó đâu! Không ra khỏi luân hồi, chịu khổ vô cùng vô tận, nói thật ra thì quá đáng sợ.

Nếu muốn trong đời này siêu việt luân hồi, bất luận quý vị làm nghề nghiệp gì, quý vị chỉ cần chuyển đổi cái tâm đó một chút, thì bất kỳ ngành nghề nào cũng đều là sự nghiệp Bồ Tát, lập tức liền chuyển biến. Sự nghiệp Bồ Tát làm như thế nào? Trong tâm ngoại trừ A Di Đà Phật ra thì không còn gì khác. Ngành nghề tôi làm, tôi dốc tâm dốc sức đi làm, làm đến mức tận thiện tận mỹ, phục vụ xã hội, phục vụ đại chúng. Không chỉ phục vụ, mà còn làm tấm gương cho đại chúng trong xã hội, thì sự nghiệp này liền biến thành sự nghiệp Bồ Tát. Phổ độ chúng sanh, để những người cùng ngành nghề học tập theo quý vị; trong công việc, trong đời sống chính là hành Bồ Tát đạo; Bồ Tát đạo, sự nghiệp Bồ Tát chưa từng rời khỏi phạm vi sinh hoạt thường ngày của chúng ta. Cái quan niệm này của chúng ta có thể chuyển đổi lại được hay không?

Hạnh của Bồ Tát là bố thí, ý nghĩa của bố thí rất rộng, những gì chúng ta nói trong bộ kinh này, chính là dốc hết tâm sức của mình, dốc hết thể lực của mình, vì hết thảy chúng sanh mà phục vụ, đây là bố thí. Trì giới là giữ gìn phép tắc, chẳng những giáo giới của Phật Đà chúng ta phải tuân thủ, mà pháp luật của quốc gia, quy ước của địa phương, thảy đều phải tuân thủ. Cho đến những phong tục tập quán, quan niệm đạo đức dù không thành văn bản, mọi thứ đều phải tuân thủ, đây gọi là trì giới. Nhẫn nhục chính là phải có lòng kiên nhẫn, đối người đối sự đối vật, phải có thể nhẫn, phải có thể nhường. Trong “Kinh Kim Cang”, Thế Tôn trong các hạnh Bồ Tát đặc biệt nhấn mạnh bố thí và nhẫn nhục, lục độ trong “Kinh Kim Cang”, duy chỉ có hai pháp này là được giảng nhiều nhất. Bố thí là tu phước, nhẫn nhục là giữ được phước báo, mới có thể giữ được, không thể nhẫn thì giữ không được.

Tôi nhớ những cuốn sách từng xem những năm đầu, bây giờ triều đại, tên người đều quên hết rồi, có một ghi chép như thế này. Có một gia đình nọ, chắc là làm quan cũng rất lớn, dường như là cửu đại đồng đường (chín thế hệ cùng chung sống), điều này thật sự không dễ dàng. Thế nên Hoàng đế đều biểu dương ông ấy, đại gia tộc cửu đại đồng đường, trong nhà trên dưới phỏng chừng có một hai trăm người, cửu đại đồng đường. Hoàng đế đến nhà ông ấy thăm hỏi: “Nhân khẩu nhà khanh đông như vậy, khanh dùng phương pháp gì mà có thể quản lý cái nhà này tốt đến thế, một đoàn hòa mục?” Vị lão tiên sinh này rất thú vị, cầm bút liền viết ra hơn một trăm chữ “Nhẫn” tặng cho Hoàng đế, Hoàng đế vừa nhìn liền cười ha hả: “Nhẫn nhục, Nhẫn!” Sống chung với đại chúng mà không thể nhẫn, quý vị liền tiêu tùng. Ở trong gia đình có thể nhẫn, thì nhà cửa hòa thuận. Công ty xí nghiệp có thể nhẫn, thì ông chủ và nhân viên công ty xí nghiệp hòa thuận. Thế nên mới nói, gia hòa vạn sự hưng. Lão nhân này trả lời Hoàng đế rất thú vị, viết hơn một trăm chữ “Nhẫn”, không thể nhẫn thì không thể thành tựu.